Het Bestaat komt vroeger op tv

Streamz vervroegt 'Het Bestaat': De Slachtoffers
Sneller op tv

In de eerste aflevering van de nieuwe Streamz Original-documentairereeks 'Het Bestaat' krijgen slachtoffers en overlevers van seksueel kindermisbruik het woord. Met openhartige en vaak aangrijpende getuigenissen tonen zij hoe misbruik hun jeugd tekende, hoe moeilijk het was om erover te spreken en hoe groot de impact vandaag nog steeds is.

Streamz vervroegt de uitzending van de eerste aflevering van de documentairereeks 'Het Bestaat'. De aflevering zal al vanaf zaterdag 26 september, in plaats van dinsdag 29 september, te zien zijn. Bovendien maakt Streamz de aflevering beschikbaar voor iedereen, ook voor wie geen Streamz-abonnement heeft.

Streamz neemt die beslissing omdat de aandacht de voorbije dagen sterk is komen te liggen op het feit dat later in de reeks ook plegers aan het woord komen. Daardoor dreigen de stemmen van de slachtoffers en overlevers, die in de eerste aflevering centraal staan, naar de achtergrond te verdwijnen. Net hun verhalen vormen het vertrekpunt van 'Het Bestaat' en verdienen het om gehoord en gezien te worden door zoveel mogelijk mensen.

“Met 'Het Bestaat' willen we in de eerste plaats ruimte geven aan een onderwerp waar nog te vaak over gezwegen wordt. De voorbije dagen ging veel aandacht naar het feit dat in de laatste aflevering van de documentaire ook plegers aan het woord komen. We merken dat daardoor de verhalen van slachtoffers en overlevers zelf wat naar de achtergrond dreigen te verdwijnen. En net die verhalen staan centraal in onze eerste aflevering. Daarom hebben we beslist om die aflevering vroeger uit te brengen én toegankelijk te maken voor iedereen, ook voor wie geen Streamz-abonnee is. We willen zoveel mogelijk mensen de kans geven om te luisteren naar wat deze slachtoffers en overlevers te vertellen hebben. Hun ervaringen verdienen onze volle aandacht.” aldus Bart De Groote, CEO Streamz.

Wie de aflevering wil bekijken, kan vanaf 26 september terecht op Streamz. Ook zonder Streamz abonnement is de aflevering te bekijken op het streamingplatform, waar je een account kan aanmaken zonder betaalverplichting.

De Streamz Original reeks werd gemaakt door Tess Uytterhoeven, Marleen Wetzelaer, Milena Ciucio en Sven Van den Eynde van Woestijnvis en kwam tot stand in nauwe samenwerking met organisaties en experten die dagelijks met deze problematiek werken. Seksueel kindermisbruik blijft één van de grootste maatschappelijke taboes. Toch tonen cijfers aan dat het veel vaker voorkomt dan de meeste mensen denken.

Professor en diensthoofd bij Centrum Seksueel Geweld Nederland Iva Bicanic in de aflevering: “De kans dat je kind wordt misbruikt door iemand die hij heel goed kent, is zeven keer groter dan dat die wordt misbruikt door een onbekende.” Volgens Bicanic krijgt gemiddeld één tot twee kinderen per lagere schoolklas te maken met seksueel misbruik.

Jana, Brieneke, Pieter en Dounia vertellen hoe zij als kind werden misbruikt door mensen uit hun directe omgeving. Hun verhalen tonen een realiteit die vaak onderbelicht blijft: de meeste slachtoffers kennen hun dader. Vaak gaat het om familieleden, vertrouwenspersonen of mensen die deel uitmaken van het dagelijkse leven van een kind. Ze maken duidelijk hoe complex seksueel misbruik is en hoeveel moed nodig is om uiteindelijk te spreken.

Jana getuigt hoe het misbruik jarenlang plaatsvond binnen haar eigen familie, zonder dat ze als kind besefte dat wat gebeurde niet normaal was. “Er niet over kunnen spreken heeft achteraf meer impact op mij gehad dan de feiten zelf. Uit onwetendheid of uit schrik voor wat er zou komen. Ik heb doorheen alle jaren wel die kracht gevonden en ik wil dat ook nu wel doorgeven aan andere mensen.”

Brieneke vertelt hoe haar vader haar jarenlang misbruikte en hoe zij pas veel later begreep wat haar was overkomen. Pieter spreekt openhartig over misbruik door een familielid én later opnieuw door een leerkracht die zijn vertrouwen won. "Er zijn heel veel mensen die seksueel geweld meemaken. Ik vind dat wij ook een stem verdienen." Pieter is ook coördinator bij vzw “wij zijn er”: een kennis- en expertisecentrum voor iedereen die in aanraking kwam met seksueel grensoverschrijdend gedrag.

Ook Dounia deelt in deze aflevering haar verhaal. Ze werd als kind slachtoffer van seksueel misbruik binnen haar familie en getuigt over de impact daarvan op haar leven. Vandaag zet ze haar ervaringen in als praatgroepbegeleider bij Punt vzw, het Vlaams expertisecentrum rond seksueel grensoverschrijdend gedrag. Ze benadrukt hoe belangrijk een veilige omgeving is voor mensen die hun verhaal willen delen. “Het enige wat je op dat moment nodig hebt, is een luisterend oor en een veilige omgeving, waar dat je je emoties, meestal verdriet, mag toelaten.”

De documentaire volgt ook CEO Nel Broothaerts van Child Focus, de organisatie voor vermiste en seksueel uitgebuite kinderen, tijdens het proces tegen de voormalige kleuterleider die in de media bekend werd als ‘Meester Thijs’. Ze vertelt waarom Child Focus ervoor koos om zich burgerlijke partij te stellen voor de niet-geïdentificeerde kinderen die voorkomen op de duizenden misbruikbeelden die in het dossier werden aangetroffen. Nel woont het proces bij en licht toe waarom ook kinderen zonder naam of gezicht een stem verdienen in de rechtbank. Daarnaast brengt de aflevering een anonieme getuigenis (door behulp van een AI avatar) van een moeder van één van de slachtoffers van meester Thijs. Zij vertelt hoe haar gezin werd geconfronteerd met de onthulling dat hun vierjarige zoon slachtoffer was geworden.

"Mensen denken vaak dat dit niet zo veel voorkomt. Jammer genoeg is dat niet het geval. Er wordt dan gesproken over 5000 beelden van kindermisbruik, maar elk beeld is een kind. Elk beeld is een misbruiksituatie." zegt Nel Broothaerts over de zaak.

Voor 'Het Bestaat' gingen de makers praten met experten die dagelijks geconfronteerd worden met seksueel kindermisbruik, zowel in de hulpverlening, de academische wereld als bij politie en justitie.

Heb je vragen over geweld, (seksueel) misbruik of kindermishandeling? Bel dan gratis en anoniem naar 1712. Maak je je zorgen over je eigen seksuele gevoelens, gedachten of (online) gedrag naar minderjarigen toe of over iemand in je omgeving? Contacteer gratis en anoniem Stop it Now op het nummer 0800 20050 of via Chat of per mail: vragen@stopitnow.be

Werd je kind slachtoffer van seksuele uitbuiting of werden zijn/haar naaktbeelden online verspreid? Contacteer dan Child Focus via het gratis noodnummer 116 000, 24/7 bereikbaar. Kom je toevallig seksuele misbruikbeelden van kinderen tegen online? Meld ze dan anoniem via het burgerlijk meldpunt www.misbruikbeelden.be. Heb je zelf misbruik meegemaakt of maak je je zorgen om een naaste? Dan kan je ook terecht bij puntvzw.be of nupraatikerover.be

Kinderen en jongeren die een luisterend oor nodig hebben, kunnen contact opnemen met Awel op het nummer 102 of via awel.be.

Werd jij meer dan 10 jaar geleden slachtoffer? Als het lukt, praat over je verleden. Voor erkenning is het nooit te laat. Je kan meer info vinden over de commissie voor erkenning en bemiddeling op de website comeb.be.